Yazılım Mühendisliği (İngilizce) Bölümü - Programa Özgü Ölçütler

Yazılım Mühendisliği Bölümünde Programa Özgü Ölçütler

Yazılım mühendisliği programları, bilgisayar mühendisliği veya bilişim tabanlı programlardan farklı olarak, yazılım geliştirme yaşam döngüsünün tüm aşamalarında yetkin profesyoneller yetiştirmeyi amaçlar. Bu nedenle, mühendislik akreditasyon kurumları (ör. MÜDEK, ABET) tarafından belirlenen genel mühendislik kriterlerine ek olarak, yazılım mühendisliğine özgü ölçütler uygulanır. Bu ölçütler, mezunların sektörde etkin rol alabilmesi, etik değerlere bağlı kalması ve sürekli gelişime açık olması için tanımlanmıştır.

1. Programın Amacı ve Hedefleri

Yazılım mühendisliği programının temel amacı, yazılım sistemlerini tasarlama, geliştirme, test etme, bakımını yapma ve bu süreçlerde ekip çalışmasına yatkın, etik sorumluluk sahibi mühendisler yetiştirmektir. Hedefler, öğrencilerin:

• Yazılım geliştirme metodolojileri konusunda yetkin olmaları,
• Karmaşık yazılım projelerini planlayabilmeleri ve yönetebilmeleri,
• Kritik yazılım bileşenlerinde kalite, güvenlik ve verimlilik ilkelerine bağlı kalmalarıdır.

2. Bilgi ve Beceri Alanları

Programa özgü ölçütler kapsamında öğrenciler, aşağıdaki bilgi ve becerilere sahip olmalıdır:

• Algoritmalar ve Veri Yapıları: Verimli yazılım tasarımı için temel oluşturur.
• Yazılım Tasarımı ve Mimarisi: Katmanlı mimari, mikroservisler, tasarım desenleri.
• Yazılım Doğrulama ve Test Teknikleri: Birim test, entegrasyon testleri, otomasyon araçları.
• Proje Yönetimi ve Yaşam Döngüsü: Yazılım geliştirme süreçleri ve proje planlama.
• Kalite Güvencesi: ISO/IEC standartları, yazılım kalite metrikleri.
• Güvenlik ve Etik: Siber güvenlik, veri gizliliği, mesleki etik ilkeler.
• Güncel Teknolojiler: Bulut bilişim, yapay zekâ, DevOps ve sürekli entegrasyon araçları.

3. Mezun Yeterlilikleri

Program, mezunlarının aşağıdaki yetkinliklere sahip olmasını hedefler:

• Yazılım mühendisliği problemlerini analiz etme ve çözüm üretme becerisi,
• Takım çalışmasına liderlik edebilme ve iletişim becerileri,
• Profesyonel ve etik sorumluluk bilinci ile çalışma,
• Sürekli öğrenme alışkanlığı ve teknolojik yeniliklere uyum sağlama.

 

 

4. Ölçme ve Değerlendirme Yaklaşımları

Programa özgü ölçütlerin uygulanabilirliği için kullanılan yöntemler:

• Proje Tabanlı Değerlendirme: Gerçek hayat senaryolarında proje üretimi,
• Sektör İşbirliği: Stajlar, ortak projeler ve uygulamalı eğitimler,
• Portfolyo ve Raporlama: Öğrencilerin dönem boyunca gerçekleştirdiği çalışmaların analizi,
• Çıkış Anketleri ve Mezun İzleme: Programın hedeflerine ulaşma düzeyinin ölçülmesi.

 

Yazılım Mühendisliği Programına Özgü Ölçütler için MÜDEK / ABET uyumlu tablo formatı verilmiştir. Bu tablo, genellikle Program Çıktıları (PÇ) ve Programa Özgü Ölçütler (PÖÖ) ilişkisini gösterir.

Yazılım Mühendisliği Programına Özgü Ölçütler Tablosu

Kriter / Ölçüt	Açıklama	İlgili Program Çıktıları (PÇ)
PÖÖ-1 Yazılım geliştirme yaşam döngüsü süreçlerinde bilgi ve uygulama becerisi	Yazılım mühendisliği süreçleri (analiz, tasarım, geliştirme, test, bakım) hakkında derinlemesine bilgiye sahip olma ve uygulayabilme	PÇ-1, PÇ-2
PÖÖ-2 Yazılım gereksinimlerini belirleme ve yönetme yetkinliği	Gereksinim mühendisliği, kullanıcı ihtiyaç analizi, dokümantasyon	PÇ-1, PÇ-4
PÖÖ-3 Yazılım tasarımı ve mimarisi oluşturma yeteneği	Katmanlı mimari, tasarım desenleri, mikroservis mimarisi	PÇ-2, PÇ-3
PÖÖ-4 Yazılım doğrulama ve test tekniklerini uygulama	Birim test, entegrasyon testleri, kalite güvencesi standartları	PÇ-3, PÇ-5
PÖÖ-5 Yazılım projelerini planlama ve yönetme becerisi	Proje yönetimi, Agile metodolojiler (Scrum, Kanban), risk analizi	PÇ-4, PÇ-6
PÖÖ-6 Yazılım güvenliği ve etik sorumluluk	Veri güvenliği, gizlilik, mesleki etik	PÇ-5, PÇ-7
PÖÖ-7 Güncel teknolojileri takip etme ve uygulama	Yapay zekâ, bulut bilişim, DevOps, sürekli entegrasyon	PÇ-6, PÇ-8

 

 

 

Programa Özgü Ölçütler Eşleştirme Tablosu:

✅ 1. Program Çıktıları (PÇ)

(Örnek olarak 8 adet temel çıktı)

• PÇ-1: Temel yazılım mühendisliği bilgi ve becerilerini uygulayabilme
• PÇ-2: Algoritmalar, veri yapıları ve yazılım geliştirme tekniklerinde yetkinlik
• PÇ-3: Karmaşık yazılım sistemlerini analiz etme ve tasarlama becerisi
• PÇ-4: Takım çalışması ve etkin iletişim becerisi
• PÇ-5: Etik ve profesyonel sorumluluk bilinci
• PÇ-6: Sürekli öğrenme ve yaşam boyu gelişime açık olma
• PÇ-7: Yazılım güvenliği, kalite ve performans konularında yetkinlik
• PÇ-8: Güncel yazılım teknolojilerini kullanabilme

✅ 2. Programa Özgü Ölçütler (PÖÖ)

(Önceden belirlediğimiz 7 madde)

✅ 3. Eşleştirme Tablosu

PÖÖ	PÇ-1	PÇ-2	PÇ-3	PÇ-4	PÇ-5	PÇ-6	PÇ-7	PÇ-8
PÖÖ-1 Yazılım yaşam döngüsü bilgisi	✔	✔	✔				✔	✔
PÖÖ-2 Gereksinim analizi	✔		✔
PÖÖ-3 Yazılım tasarımı ve mimarisi		✔	✔				✔	✔
PÖÖ-4 Test ve doğrulama		✔	✔				✔
PÖÖ-5 Proje yönetimi			✔	✔		✔
PÖÖ-6 Etik ve güvenlik					✔		✔
PÖÖ-7 Güncel teknolojiler		✔				✔		✔

Ders bazlı ölçme-değerlendirme tablosu genellikle Ders Çıktıları (DÇ) ile Program Çıktıları (PÇ) arasındaki ilişkiyi ve her dersin katkı düzeyini (1–Düşük, 2–Orta, 3–Yüksek) gösterir. Bu tablo MÜDEK akreditasyon raporlarında çok önemlidir.

Aşağıda örnek bir Yazılım Mühendisliği dersi için tablo taslağı:

✅ Ders Bazlı Ölçme-Değerlendirme Tablosu

Ders Adı: Yazılım Tasarımı ve Mimarisi
Ders Kodu: YZM302
Dersin Program Çıktılarına Katkısı

Ders Çıktıları (DÇ)	İlgili PÇ	Katkı Düzeyi (1-2-3)
DÇ-1: Yazılım tasarım desenlerini uygulayabilme	PÇ-3, PÇ-8	3
DÇ-2: Katmanlı mimari oluşturabilme	PÇ-3, PÇ-7	3
DÇ-3: Yazılım projelerinde kalite ilkelerini uygulayabilme	PÇ-7	2
DÇ-4: Takım çalışmasına uygun yazılım mimarisi geliştirme	PÇ-4	2
DÇ-5: Güncel yazılım teknolojilerini kullanabilme	PÇ-8	3

✅ Dersin Program Çıktılarına Genel Katkısı

(Toplam değerlendirme)

Program Çıktısı (PÇ)	Katkı Düzeyi
PÇ-1	-
PÇ-2	-
PÇ-3	3
PÇ-4	2
PÇ-5	-
PÇ-6	-
PÇ-7	2
PÇ-8	3

✅ Bu format her ders için ayrı hazırlanır, daha sonra bölüm genelinde tüm dersler birleştirilerek PÇ’ye toplam katkı tablosu çıkarılır.

 

Tüm program dersleri için kapsamlı Ders Bazlı Ölçme-Değerlendirme Tablosu (MÜDEK uyumlu) hazırlayacağız. Bu, genellikle her dersin Program Çıktıları (PÇ)’ye katkısını gösteren büyük bir matriks şeklindedir.

✅ Tablo Yapısı (Tüm Dersler İçin)

Dersler	PÇ-1	PÇ-2	PÇ-3	PÇ-4	PÇ-5	PÇ-6	PÇ-7	PÇ-8
Programlamaya Giriş	3	3	2	1	-	1	-	2
Algoritmalar ve Veri Yapıları	3	3	3	1	-	1	-	2
Nesneye Yönelik Programlama	3	3	3	2	-	1	-	2
Yazılım Gereksinimleri	2	2	3	2	1	2	2	1
Yazılım Mimarisi ve Tasarımı	3	3	3	2	1	1	3	3
Yazılım Test ve Doğrulama	2	2	3	1	1	1	3	2
Yazılım Proje Yönetimi	2	2	3	3	2	3	2	2
Güncel Yazılım Teknolojileri	1	2	2	2	1	3	2	3
Bitirme Projesi	3	3	3	3	2	3	3	3

(Katkı Düzeyi: 1=Düşük, 2=Orta, 3=Yüksek, “-” = Katkı Yok)

Program-Specific Criteria for Software Engineering English

1. Program Objectives and Goals

The primary objective of the Software Engineering program is to educate engineers who can design, develop, test, and maintain software systems, while being team-oriented and ethically responsible.

Goals:

• To gain competency in software development methodologies,
• To plan and manage complex software projects,
• To adhere to the principles of quality, security, and efficiency in critical software components.

2. Knowledge and Skill Areas

Within the scope of program-specific criteria, students should be proficient in the following areas:

• Algorithms and Data Structures
• Software Design and Architecture
• Software Verification and Testing Techniques
• Project Management and Software Development Life Cycle
• Quality Assurance and Standards
• Security and Professional Ethics
• Contemporary Technologies (Cloud Computing, Artificial Intelligence, DevOps)

3. Graduate Competencies

Graduates of the program are expected to:

• Analyze and solve software engineering problems,
• Lead and communicate effectively within a team,
• Work with professional and ethical responsibility,
• Embrace lifelong learning and adapt to technological innovations.

4. Program-Specific Criteria (PSC)

Criterion	Description	Related Program Outcomes (PO)
PSC-1	Knowledge and application of software development life cycle processes	PO-1, PO-2
PSC-2	Ability to define and manage software requirements	PO-1, PO-4
PSC-3	Ability to design and architect software systems	PO-2, PO-3
PSC-4	Apply software verification and testing techniques	PO-3, PO-5
PSC-5	Ability to plan and manage software projects	PO-4, PO-6
PSC-6	Software security and ethical responsibility	PO-5, PO-7
PSC-7	Ability to follow and apply contemporary technologies	PO-6, PO-8

5. Program Outcomes (PO)

• PO-1: Apply fundamental software engineering knowledge and skills
• PO-2: Demonstrate competency in algorithms, data structures, and software development techniques
• PO-3: Analyze and design complex software systems
• PO-4: Work effectively in teams and communicate efficiently
• PO-5: Understand and uphold ethical and professional responsibility
• PO-6: Engage in lifelong learning and continuous improvement
• PO-7: Apply knowledge of software security, quality, and performance
• PO-8: Utilize contemporary software technologies

6. PSC – PO Mapping Table

PSC	PO-1	PO-2	PO-3	PO-4	PO-5	PO-6	PO-7	PO-8
PSC-1	✔	✔	✔				✔	✔
PSC-2	✔		✔
PSC-3		✔	✔				✔	✔
PSC-4		✔	✔				✔
PSC-5			✔	✔	✔		✔
PSC-6					✔		✔
PSC-7		✔				✔		✔

7. Course-Level Assessment Table (Example Course)

Course Name: Software Design and Architecture (SE302)

Course Learning Outcomes (CLO)	Related PO	Contribution Level (1-2-3)
CLO-1: Apply software design patterns	PO-3, PO-8	3
CLO-2: Create layered architectures	PO-3, PO-7	3
CLO-3: Apply quality principles in software projects	PO-7	2
CLO-4: Develop architectures for teamwork environments	PO-4	2
CLO-5: Utilize contemporary software technologies	PO-8	3

8. Overall Course Contribution Matrix (Sample)

Courses	PO-1	PO-2	PO-3	PO-4	PO-5	PO-6	PO-7	PO-8
Introduction to Programming	3	3	2	1	-	1	-	2
Algorithms and Data Structures	3	3	3	1	-	1	-	2
Object-Oriented Programming	3	3	3	2	-	1	-	2
Software Requirements	2	2	3	2	1	2	2	1
Software Design and Architecture	3	3	3	2	1	1	3	3
Software Testing and Verification	2	2	3	1	1	1	3	2
Software Project Management	2	2	3	3	2	3	2	2
Emerging Software Technologies	1	2	2	2	1	3	2	3
Capstone Project	3	3	3	3	2	3	3	3

(Contribution Level: 1=Low, 2=Medium, 3=High, “-” = No Contribution)

 

Bu içerik 29/07/2025 tarihinde güncellenmiştir.